CCNA IP Services: SSH, FTP, TFTP

Eğitim Hakkında

SSH ile güvenli erişim, FTP/TFTP ile IOS imajı ve yapılandırma aktarımı

Bu temel seviye eğitim, bir ağ cihazının güvenli yönetimini ve dosya aktarımını Cisco IOS üzerinde ele alır. SSH tarafında RSA anahtar üretimi, 'ip domain name', 'crypto key generate rsa', vty hatlarında 'transport input ssh', kullanıcı doğrulama ve SSH sürüm 2 konuları; Telnet'in neden terk edildiği; FTP ve TFTP ile IOS imajı ve 'running-config/startup-config' yedekleme, 'copy tftp flash' ve 'copy running-config ftp' komutları işlenir. Ayrıca TFTP'nin UDP 69 ile basit aktarımı, FTP'nin TCP 20/21 ile kimlik doğrulamalı aktarımı, 'archive' ile konfig arşivleme ve kurtarma senaryoları ele alınır. Katılımcı cihazı güvenle yönetip yedekleyebilir.

Süre ve Format

2 Gün. Her gün dört modül; her servis önce anlatılır, ardından IOS üzerinde yapılandırılıp aktarım/erişim testleriyle doğrulanır.

Seviye

Temel Seviye — Güvenli uzaktan yönetim (SSH) ve dosya aktarımı (FTP/TFTP) servislerinin Cisco IOS'ta yapılandırılması.

Öğrenme Metodu

Katılımcılar SSH erişimini sıfırdan kurar, bir TFTP/FTP sunucusuna IOS ve konfig yedekler, ardından geri yükleme senaryosunu uygular.

Neden Bu Eğitim?

🔐Güvenli Erişim

Telnet yerine SSH kurarak yönetim trafiğini şifreleyip parola dinlemesini önlersiniz.

💾Yedek Güvencesi

IOS imajını ve yapılandırmayı FTP/TFTP ile yedekleyip arıza sonrası hızla geri dönersiniz.

🧰Kurtarma Becerisi

'copy tftp flash' ile bozulmuş IOS'u geri yükleyip cihazı yeniden ayağa kaldırırsınız.

Anahtar Konular

ccna sshccna ftp tftpcrypto key generate rsatransport input sshcopy tftp flashios yedeklemecisco uzaktan yönetimkonfig geri yüklemeip ssh version 2boot system

“Güvenli erişim ve sağlam bir yedek, gece gelen arızayı sabahki kahveye dönüştürür.”

Ön Koşullar

Eğitimden verim almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

IOS Temeli

Config modları, kullanıcı tanımı ve 'show running-config' kullanımına aşinalık beklenir.

2

IP Erişimi

Arabirim adresleme ve cihazlar arası temel bağlantının kurulabilmesi faydalıdır.

3

Sunucu Ortamı

Bir TFTP/FTP sunucusu (ör. yazılım aracı veya Packet Tracer sunucusu) erişimi önerilir.

4

Güvenlik Farkındalığı

Şifreli/şifresiz protokol ve parola hijyeni konusunda temel bilinç işleri kolaylaştırır.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı, bir Cisco cihazında Telnet'i kapatıp SSH sürüm 2 ile güvenli uzaktan erişim yapılandırabilir.

Modül 1

Telnet'ten SSH'a

Telnet'in TCP 23 ile parolayı düz metin taşıması riski
SSH'ın TCP 22 ile oturumu uçtan uca şifrelemesi
SSHv1 zayıflıkları ve SSHv2'nin tercih edilmesi
Yönetim düzlemi (management plane) güvenliği kavramı
Out-of-band yönetimle konsol erişiminin rolü
Düz metin yönetim protokollerinin neden terk edildiği

Modül 2

SSH Yapılandırması

'hostname' ve 'ip domain name' ile FQDN belirleme
'crypto key generate rsa modulus 2048' ile anahtar üretimi
'ip ssh version 2' ile sürümün sabitlenmesi
'ip ssh time-out' ve 'authentication-retries' ayarı
vty hatlarında 'transport input ssh' ile Telnet'in kapatılması
'show ip ssh' ile sürüm ve parametrelerin doğrulanması

Modül 3

Kullanıcı ve Erişim

'username admin privilege 15 secret' ile yerel hesap
vty altında 'login local' ile yerel doğrulama
'enable secret' ile ayrıcalıklı mod korumasının ayrılması
'service password-encryption' ile parolaların gizlenmesi
'line vty 0 4' kapsamında eşzamanlı oturum sınırı
ACL ile yönetim erişimini belirli kaynaklara kısıtlama

Modül 4

Doğrulama ve Sertleştirme

'show ssh' ile aktif SSH oturumlarının görülmesi
İstemciden 'ssh -l admin 10.0.0.1' ile bağlantı testi
'exec-timeout' ile boşta kalan oturumun kapatılması
'login block-for' ile kaba kuvvet denemelerini yavaşlatma
Banner (MOTD) ile yasal uyarı mesajı tanımlama
AAA'ya geçişin (TACACS+/RADIUS) kavramsal tanıtımı

Günün hedefiKatılımcı, IOS imajını ve yapılandırmayı FTP/TFTP ile yedekleyip gerektiğinde geri yükleyebilir.

Modül 1

TFTP Temelleri

TFTP'nin UDP 69 ile basit, kimlik doğrulamasız aktarımı
TFTP'nin küçük dosya ve lab ortamları için uygunluğu
Pencereleme olmadan blok-blok aktarımın yavaşlığı
TFTP sunucusunun kök dizini ve yazma izinleri
'copy running-config tftp' aktarım akışı
Güvenlik eksikliği nedeniyle üretimde sınırlı kullanım

Modül 2

FTP Temelleri

FTP'nin TCP 21 (kontrol) ve 20 (veri) kanalları
Aktif ve pasif modun güvenlik duvarına etkisi
Kullanıcı adı/parola ile kimlik doğrulamalı aktarım
'ip ftp username' ve 'ip ftp password' ile kimlik tanımı
Büyük IOS imajları için FTP'nin TFTP'ye üstünlüğü
FTP'nin düz metin kimlik taşıması ve SCP alternatifi

Modül 3

Yedekleme

'copy running-config startup-config' ile kalıcı kayıt
'copy startup-config tftp' ile konfig yedekleme
'copy flash: ftp:' ile IOS imajını sunucuya alma
'show flash:' ile imaj adı ve boş alanın kontrolü
'archive config' ve 'archive' ile konfig sürümleme
Yedeklerin adlandırma ve saklama disiplini

Modül 4

Geri Yükleme ve Kurtarma

'copy tftp flash:' ile yeni IOS imajını yükleme
'boot system flash:' ile açılış imajının belirlenmesi
Bozuk imaj durumunda ROMmon'dan tftpdnld ile kurtarma
'verify /md5' ile imaj bütünlüğünün doğrulanması
'copy ftp running-config' ile konfig geri yükleme
Config register (0x2102) ve açılış davranışı

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

SSH Kurulumu

RSA anahtarı üretip SSHv2 ile güvenli uzaktan erişimi yapılandırırsınız.

✅

Telnet Kapatma

vty hatlarında 'transport input ssh' ile düz metin erişimi kapatırsınız.

✅

Erişim Güvenliği

Yerel kullanıcı, timeout ve login-block ile yönetim düzlemini sertleştirirsiniz.

✅

Protokol Seçimi

TFTP ve FTP'nin port, güvenlik ve kullanım farklarını ayırt edersiniz.

✅

IOS Yedekleme

'copy flash: ftp:' ile IOS imajını güvenle sunucuya yedeklersiniz.

✅

Konfig Yedekleme

running/startup-config'i TFTP/FTP ile dışa alıp sürümlersiniz.

✅

Geri Yükleme

'copy tftp flash:' ve 'boot system' ile bozuk IOS'u geri yüklersiniz.

✅

Bütünlük Kontrolü

'verify /md5' ile aktarılan imajın bozulmadığını doğrularsınız.

Kimler İçin Uygundur?

Cihazlara güvenli erişimi ve IOS/konfig yedeklemesini öğrenmek isteyen
temel IOS deneyimine sahip teknisyen
CCNA adayları için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

Cihazlara güvenli erişimi ve IOS/konfig yedeklemesini öğrenmek isteyen, temel IOS deneyimine sahip teknisyen ve CCNA adayları için uygundur.

SSH'ı etkinleştirmek için önce ne gerekir?

Önce hostname ve 'ip domain name' tanımlanır, ardından 'crypto key generate rsa' ile RSA anahtarı üretilir; bu olmadan cihaz SSH oturumu kuramaz.

TFTP mi FTP mi tercih etmeliyim?

TFTP basit ve kimlik doğrulamasızdır, küçük lab aktarımları için uygundur; büyük IOS imajları ve kimlik doğrulamalı güvenli aktarım için FTP (veya SCP) tercih edilir.

Eğitim CCNA 200-301 IP Services için yeterli mi?

SSH, FTP ve TFTP konularında CCNA 200-301 düzeyine sağlam bir temel kurar; sınav başvurusu ve ücreti ilgili kuruma aittir.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Katılım ve değerlendirme sonrası Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası verilir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika

CCNA : IP SERVICES - SSH, FTP, & TFTP EĞİTİMİ