Databases in FSD Development Eğitimi

Eğitim Hakkında

Full stack geliştirmede uygulamanın veri altyapısını tasarlayıp koda bağlamaya odaklanan eğitim

Data Infrastructure: Databases in FSD Development Eğitimi, full stack geliştirmede uygulamanın veri katmanını tasarlamaya ve koda bağlamaya odaklanır. Katılımcılar şema tasarımını, ORM ile model tanımını, migration ile şema versiyonlamayı, bağlantı havuzu yönetimini ve repository deseni ile DAO yaklaşımını öğrenir. SQL ve NoSQL seçimi, N+1 sorgu sorunu, indeks optimizasyonu, önbellekleme ve API katmanıyla veri alışverişi gerçek bir backend senaryosunda uygulamalı işlenir.

Süre ve Format

3 Gün. İlk gün veri modeli ve şema tasarımı, ikinci gün ORM, migration ve bağlantı yönetimi, üçüncü gün performans, NoSQL ve API entegrasyonu işlenir.

Seviye

Orta Seviye — Full Stack geliştirmede veritabanı katmanı, ORM, bağlantı havuzu, migration, SQL ve NoSQL tercihleri uygulamalı işlenir

Öğrenme Metodu

Her konu örnek bir backend uygulaması üzerinde şema, model ve sorgular yazılarak, migration çalıştırılarak uygulamalı işlenir.

Neden Bu Eğitim?

🏗️Sağlam veri katmanı

Uygulamanın şemasını ve veri erişim katmanını doğru kurarak kodun bakımını ve ölçeklenmesini kolaylaştırmayı öğrenirsiniz.

🔌ORM ve migration

ORM ile model tanımını, migration ile şema versiyonlamayı ve bağlantı havuzunu gerçek proje akışında yönetirsiniz.

⚖️Doğru veri deposu

SQL ve NoSQL arasındaki farkları ve seçim kriterlerini kavrayarak uygulamaya uygun veri deposunu belirlersiniz.

Anahtar Konular

veritabanı eğitimifull stack veritabanıorm eğitimimigration eğitimibackend veri katmanısql nosql seçimiconnection poolveri altyapısı kursun+1 sorgu sorunufsd geliştirme

“Full stack bir uygulamada veri katmanı görünmez ama belirleyicidir; onu iyi kuran ekip, hızı ve güvenilirliği baştan kazanır.”

Ön Koşullar

Eğitimden en iyi verimi almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

Programlama bilgisi

JavaScript, Python veya benzeri bir dilde temel kod yazabilmek backend tarafı örneklerini takip etmeyi kolaylaştırır.

2

Temel SQL

SELECT, INSERT ve JOIN gibi temel SQL cümlelerine aşinalık ORM'in ürettiği sorguları anlamayı destekler.

3

Backend kavramları

REST API, istek/yanıt döngüsü ve uygulama katmanları hakkında temel fikir veri akışını izlemeyi sağlar.

4

Geliştirme ortamı

Node.js veya Python ortamı ile PostgreSQL gibi bir veritabanının kurulu olması uygulamaları takip etmeyi sağlar.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcılar uygulama gereksinimini veri modeline dönüştürür, ilişkileri ve kısıtları tasarlar, veri tiplerini ve normalizasyon dengesini backend bağlamında belirler.

Modül 1

Uygulama Veri Modelleme

Uygulama gereksiniminden varlık ve ilişkilerin çıkarılması
Bir-bir, bir-çok ve çok-çok ilişkilerin tablolara eşlenmesi
Birincil anahtar seçimi: artan sayı mı UUID mi tercihi
Yabancı anahtar ile uygulama bütünlüğünün korunması
Normalizasyon ile denormalizasyon arasındaki pratik denge
Zaman damgası, soft delete ve denetim alanlarının tasarımı

Modül 2

Veri Tipleri ve Kısıtlar

Sayısal, metin, tarih ve boolean tiplerinin doğru seçimi
JSON/JSONB sütunlarıyla yarı yapılı veri saklama
NOT NULL, UNIQUE ve CHECK kısıtlarıyla veri kalitesi
Varsayılan değerler ve üretilen (generated) sütunlar
Enum ve referans tabloyla sabit değer kümelerinin yönetimi
Para, ondalık ve hassasiyet gerektiren alanların saklanması

Modül 3

İlişki ve Bütünlük Stratejisi

ON DELETE ve ON UPDATE davranışlarının belirlenmesi
Referans bütünlüğünün veritabanı ve uygulama katmanı dengesi
Çoktan çoğa ilişkide ara (bağlantı) tablosunun tasarımı
Kendine referans veren hiyerarşik ilişkilerin modellenmesi
Benzersizliğin tek ve çok sütunlu kısıtlarla sağlanması
İlişki yoğun şemalarda sorgu kolaylığının gözetilmesi

Modül 4

Şema Versiyonlama Yaklaşımı

Şemanın zamanla değişmesi ve versiyonlamanın gerekçesi
Migration dosyalarıyla şema değişikliklerinin izlenmesi
Geliştirme, test ve canlı ortam şemalarının tutarlılığı
Geriye dönük uyumlu şema değişikliği stratejileri
Seed verisiyle başlangıç kayıtlarının yüklenmesi
Takım çalışmasında şema çakışmalarının yönetimi

Günün hedefiKatılımcılar ORM ile modelleri tanımlar, migration ile şemayı versiyonlar, bağlantı havuzunu yönetir ve repository deseniyle veri erişimini düzenli bir katmana taşır.

Modül 1

ORM ve Model Tanımı

ORM'in rolü: nesneler ile tablolar arasındaki eşleme
Model, alan ve ilişki (association) tanımlarının yazılması
Prisma, Sequelize, TypeORM veya Django ORM yaklaşımları
Lazy ve eager yükleme ile ilişkili verinin getirilmesi
Query builder ile ham SQL arasında ne zaman seçim yapılacağı
ORM'in ürettiği SQL'i inceleyerek doğrulama alışkanlığı

Modül 2

Migration ve Şema Senkronu

Migration üretme, uygulama ve geri alma (rollback) akışı
Modeldeki değişiklikten migration'a geçiş yöntemleri
Versiyon kontrol ile migration dosyalarının yönetimi
Üretim ortamında güvenli migration uygulama adımları
Veri taşıyan (data) migration ile şema migration ayrımı
Başarısız migration sonrası tutarlılığın sağlanması

Modül 3

Bağlantı Havuzu ve Oturum

Her istekte bağlantı açmanın maliyeti ve havuzun gerekçesi
Connection pool boyutu ve zaman aşımı ayarlarının belirlenmesi
Bağlantı sızıntısı (leak) ve kapanmayan oturumların önlenmesi
Transaction'ların uygulama katmanında yönetilmesi
Yeniden deneme (retry) ve geçici bağlantı hatalarının ele alınması
PgBouncer gibi dış havuz çözümlerinin ne zaman kullanılacağı

Modül 4

Veri Erişim Katmanı Desenleri

Repository ve DAO desenleriyle veri erişiminin soyutlanması
İş mantığı ile veri erişim kodunun ayrıştırılması
DTO ile veritabanı modeli ve API modelinin ayrılması
Unit of Work yaklaşımıyla işlemlerin bir arada yönetimi
Test edilebilirlik için veri katmanının izole edilmesi
Hata yönetimi ve veritabanı istisnalarının yakalanması

Günün hedefiKatılımcılar sorgu performansını indeks ve profil ile iyileştirir, N+1 sorununu çözer, NoSQL kullanım senaryolarını değerlendirir ve veri katmanını API ile entegre eder.

Modül 1

Sorgu Performansı ve İndeks

EXPLAIN ile sorgu planının okunması ve yorumlanması
Sık sorgulanan sütunlara indeks ekleme kararları
Bileşik indeks ve sütun sırasının önemi
İndekslerin yazma maliyeti ve aşırı indekslemenin zararı
Sayfalama (pagination) ve büyük sonuç kümelerinin yönetimi
Yavaş sorgu günlüğüyle darboğazların tespiti

Modül 2

N+1 Sorunu ve Önbellekleme

ORM kaynaklı N+1 sorgu probleminin tanınması
Eager loading ve JOIN ile N+1 sorununun giderilmesi
Redis ile sık okunan verinin önbelleğe alınması
Önbellek geçersiz kılma (invalidation) stratejileri
Uygulama ve veritabanı düzeyi önbelleğin ayrımı
Okuma replikasıyla okuma yükünün dağıtılması

Modül 3

SQL ve NoSQL Seçimi

İlişkisel ve NoSQL modellerin güçlü yanlarının karşılaştırması
MongoDB belge modeli ile veri gömme ve referanslama
Redis, anahtar-değer ve önbellek senaryolarındaki rolü
CAP teoremi ve tutarlılık/erişilebilirlik dengesi
Polyglot persistence: aynı sistemde birden çok veri deposu
Seçimi gereksinime göre yapma: tutarlılık mı ölçek mi

Modül 4

API Katmanı ile Entegrasyon

REST uç noktalarının veri katmanıyla bağlanması
Girdi doğrulama ile veritabanına giden verinin güvenliği
SQL injection riskinin parametreli sorgularla önlenmesi
Sayfalama, filtreleme ve sıralamanın API'ye yansıtılması
GraphQL kullanımında veri yükleme ve N+1 dikkati
Hata ve durum kodlarının veri katmanıyla tutarlı dönmesi

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Veri modelleme

Uygulama gereksinimini ilişkisel şemaya dönüştürür, tablo, ilişki ve kısıtları backend bağlamında doğru tasarlarsınız.

✅

ORM kullanımı

ORM ile modelleri ve ilişkileri tanımlar, ürettiği SQL'i inceleyerek lazy/eager yükleme kararlarını verirsiniz.

✅

Migration yönetimi

Migration ile şemayı versiyonlar, geliştirme ve canlı ortamlar arasında tutarlı ve güvenli değişiklik uygularsınız.

✅

Bağlantı havuzu

Connection pool ayarlarını yönetir, bağlantı sızıntılarını önler ve transaction'ları uygulama katmanında denetlersiniz.

✅

Veri erişim katmanı

Repository ve DAO desenleriyle veri erişimini soyutlar, iş mantığından ayırarak test edilebilir bir yapı kurarsınız.

✅

Performans iyileştirme

EXPLAIN, indeksleme ve N+1 çözümleriyle sorguları hızlandırır, önbellek ile okuma yükünü azaltırsınız.

✅

SQL/NoSQL kararı

SQL ve NoSQL deposu arasındaki farkları değerlendirir, uygulamanın gereksinimine uygun veri deposunu seçersiniz.

✅

Güvenli API entegrasyonu

Parametreli sorgu ve girdi doğrulamayla veri katmanını SQL injection'a karşı korunaklı biçimde API'ye bağlarsınız.

Kimler İçin Uygundur?

Backend ve full stack geliştiriciler
uygulamalarının veri katmanını doğru kurmak isteyen yazılımcılar
ORM
migration kullanan ekip üyeleri ve SQL/NoSQL kararını mimari düzeyde vermek isteyen geliştiriciler için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

Backend ve full stack geliştiriciler ile uygulamalarının veri katmanını doğru kurmak isteyen yazılımcılar için uygundur. Kod yazabilen ancak veritabanı tasarımı, ORM, migration ve performans konularında derinleşmek isteyenlere hitap eder; ileri düzey DBA bilgisi gerekmez.

Bu eğitim saf SQL eğitiminden nasıl ayrılır?

Saf SQL eğitimleri sorgu yazmaya odaklanır; bu eğitim ise veritabanını bir uygulamanın parçası olarak ele alır. ORM, migration, bağlantı havuzu, veri erişim desenleri ve API entegrasyonu gibi kod tarafındaki konuları kapsar; yani veriyi sadece sorgulamayı değil, uygulamaya sağlıklı bağlamayı öğretir.

Hangi dil ve veritabanı kullanılır?

Örnekler çoğunlukla Node.js veya Python üzerinden PostgreSQL ile verilir; NoSQL tarafında MongoDB ve Redis ele alınır. İlkeler dilden bağımsızdır ve TypeORM, Prisma, Sequelize veya Django ORM gibi araçlara uyarlanabilir; kurumun yığınına göre örnekler düzenlenebilir.

SQL mı NoSQL mu kullanmalıyım sorusuna yanıt var mı?

Evet, eğitimde karar bir tercih değil, gereksinim analizi olarak ele alınır. İlişkisel tutarlılık, belge esnekliği, önbellek hızı ve ölçeklenme ihtiyaçları karşılaştırılır; CAP teoremi ve polyglot persistence yaklaşımıyla hangi senaryoda hangi deponun uygun olduğunu örneklerle görürsünüz.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Program tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika eğitime katılımı ve değerlendirmedeki başarıyı belgeler. Eğitim yüz yüze veya online verilebilir ve kurumun kullandığı teknoloji yığınına göre uyarlanabilir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika