PostgreSQL Database Administration Eğitimi

Eğitim Hakkında

Kurulumdan yapılandırma, erişim denetimi, yedekleme ve rutin bakıma günlük DBA işleri

PostgreSQL Database Administration Eğitimi, bir PostgreSQL sunucusunu sıfırdan kurup günlük operasyonlarını güvenle yürütmeyi öğretir. Katılımcılar kurulum, postgresql.conf ve pg_hba.conf yapılandırması ile cluster, veritabanı ve şema yapısını kavrar. Rol ve yetki yönetimi, kimlik doğrulama ve SSL ile güvenlik işlenir. pg_dump ve pg_basebackup ile yedekleme, restore, VACUUM ve ANALYZE ile rutin bakım, log yapılandırması ve temel izleme uygulamalı ele alınır.

Süre ve Format

3 Gün. Her gün dört modül; kurulum ve yapılandırmadan rol ve yetki yönetimi, güvenlik, yedekleme ve rutin bakım ile izlemeye ilerlenir.

Seviye

Orta Seviye — kurulum, yapılandırma, rol ve yetki, yedekleme ve rutin bakım ile günlük PostgreSQL yönetimi

Öğrenme Metodu

Her konu gerçek bir PostgreSQL sunucusu üzerinde kurulum, yapılandırma, rol tanımı, yedekleme ve bakım senaryolarıyla uygulamalı işlenir.

Neden Bu Eğitim?

🧱Sağlam temel kurulum

Sunucuyu doğru kurar ve yapılandırırsınız; böylece performans ve güvenlik sorunlarını daha baştan önlemiş olursunuz.

🔐Güvenli erişim denetimi

Rol, yetki ve kimlik doğrulamayı doğru kurarak veritabanına kimin ne yapabileceğini net ve güvenli biçimde yönetirsiniz.

🔁Güvenilir süreklilik

Düzenli yedekleme ve bakım alışkanlığıyla veri kaybını önler, veritabanınızı sağlıklı ve öngörülebilir tutarsınız.

Anahtar Konular

postgresql yönetimi eğitimipostgresql dba eğitimipostgresql kurulum yapılandırmapostgresql yedekleme eğitimipostgresql rol yetki yönetimipostgresql güvenlik eğitimipostgresql bakım vacuumveritabanı yönetimi kursupostgresql administration eğitimi

“Sağlam bir veritabanı yönetimi, kriz anında değil her gün alınan küçük ve düzenli kararlarla kurulur.”

Ön Koşullar

Eğitimden verim almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

Temel SQL

SELECT, INSERT, UPDATE gibi temel SQL ifadelerini yazabilme ve tablo kavramına aşinalık beklenir.

2

İşletim sistemi

Linux veya Windows üzerinde dosya sistemi, servis ve kullanıcı kavramlarına temel aşinalık faydalıdır.

3

Komut satırı

Terminal veya komut istemi üzerinde temel komutları çalıştırabilme becerisi gereklidir.

4

Çalışma ortamı

PostgreSQL kurulabilen bir sunucu veya sanal makine ile yönetici erişimi gereklidir.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı PostgreSQL mimarisini kavrar, sunucuyu kurar, cluster ve veritabanı yapısını tanır ve postgresql.conf ile temel yapılandırmayı yapar.

Modül 1

PostgreSQL Mimarisine Giriş

İstemci-sunucu mimarisi ve bağlantı akışı
Postmaster ve backend süreçlerinin rolü
Shared buffers ve bellek yapısına genel bakış
WAL'ın kalıcılıktaki rolüne giriş
Veri dizini (PGDATA) yapısı ve içeriği
PostgreSQL sürüm ve eklenti ekosistemi

Modül 2

Kurulum ve İlk Çalıştırma

Paket yöneticisiyle kurulum adımları
initdb ile veri cluster'ı oluşturma
Servisi başlatma, durdurma ve yeniden yükleme
psql ile sunucuya ilk bağlantı
Veri dizini ve port yapılandırması
Kurulum sonrası sağlık kontrolü

Modül 3

Cluster, Veritabanı ve Şema

Cluster, database ve schema hiyerarşisi
CREATE DATABASE ve template kullanımı
Şema oluşturma ve search_path ayarı
Tablespace ile depolama yönlendirme
Sistem katalogları (pg_catalog) tanıtımı
Karakter seti ve collation seçimi

Modül 4

Yapılandırma Dosyaları

postgresql.conf ile temel parametreler
listen_addresses ve port ayarı
max_connections ve bellek parametreleri
SHOW ve ALTER SYSTEM ile ayar yönetimi
reload ve restart gerektiren ayarlar
Yapılandırma hatalarını tespit etme

Günün hedefiKatılımcı rol ve grup tanımlar, nesne ayrıcalıklarını yönetir, pg_hba.conf ile kimlik doğrulamayı yapılandırır ve SSL ile bağlantıyı güvene alır.

Modül 1

Rol ve Grup Yönetimi

CREATE ROLE ve kullanıcı/grup ayrımı
LOGIN, SUPERUSER ve CREATEDB nitelikleri
Rol üyeliği ve ayrıcalık devralma
Parola politikası ve geçerlilik süresi
Bağlantı limiti (CONNECTION LIMIT)
Rolleri listeleme ve denetleme

Modül 2

Nesne Ayrıcalıkları (GRANT)

GRANT ve REVOKE ile yetki yönetimi
Tablo, şema ve veritabanı düzeyi yetki
Varsayılan ayrıcalıklar (ALTER DEFAULT)
PUBLIC rolü ve genel erişim riski
Nesne sahipliği ve devretme (OWNER)
En az yetki ilkesinin uygulanması

Modül 3

Kimlik Doğrulama (pg_hba.conf)

pg_hba.conf satır yapısı ve sırası
trust, peer ve md5/scram yöntemleri
scram-sha-256 ile güvenli parola
Host, ağ ve kullanıcı eşleştirme
Reddetme (reject) kuralı tanımlama
Değişiklik sonrası reload gerekliliği

Modül 4

Bağlantı Güvenliği ve SSL

SSL sertifikası ile şifreli bağlantı
sslmode seçeneklerinin anlamı ve seçimi
İstemci sertifikasıyla kimlik doğrulama
Ağ erişimini firewall ile kısıtlama
Superuser erişimini güvenle sınırlama
Güvenlik denetimi için temel ilkeler

Günün hedefiKatılımcı mantıksal ve fiziksel yedek alır, veritabanını geri yükler, VACUUM ve ANALYZE ile bakım yapar ve logları ve temel metrikleri izler.

Modül 1

Mantıksal Yedekleme ve Restore

pg_dump ile tek veritabanı yedeği
pg_dumpall ile tüm cluster yedeği
plain, custom ve directory format
pg_restore ile seçmeli geri yükleme
Yedek dosyasının saklanması ve rotasyonu
Restore testiyle yedek doğrulama

Modül 2

Fiziksel Yedek ve Temel PITR

pg_basebackup ile fiziksel yedek
WAL arşivlemenin çalışma mantığı
archive_command yapılandırması
Temel yedek üzerine WAL uygulama
PITR ile belirli ana dönme fikri
Fiziksel ve mantıksal yedek karşılaştırması

Modül 3

Rutin Bakım İşleri

VACUUM ile ölü satır temizliği
ANALYZE ile istatistik güncelleme
Autovacuum'un rolü ve izlenmesi
REINDEX ile indeks yeniden oluşturma
Tablo ve veritabanı boyut takibi
Bakım işlerini zamanlama (cron)

Modül 4

Log ve Temel İzleme

Log yapılandırması ve log_line_prefix
Yavaş sorgu loglama (log_min_duration)
pg_stat_activity ile aktif oturum izleme
pg_stat_database ile genel metrikler
Bağlantı ve hata loglarını yorumlama
Disk doluluğu ve kaynak takibi

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Kurulum ve mimari

PostgreSQL mimarisini anlar, sunucuyu kurar ve cluster, veritabanı ve şema yapısını doğru oluşturursunuz.

✅

Yapılandırma yetkinliği

postgresql.conf parametrelerini ayarlar, reload ve restart gerektiren değişiklikleri doğru yönetirsiniz.

✅

Rol ve yetki yönetimi

Rol ve grup tanımlar, GRANT/REVOKE ile en az yetki ilkesine uygun erişim denetimi kurarsınız.

✅

Güvenli erişim

pg_hba.conf ve scram-sha-256 ile kimlik doğrulamayı yapılandırır, SSL ile bağlantıyı güvene alırsınız.

✅

Yedekleme becerisi

pg_dump ve pg_basebackup ile yedek alır, pg_restore ile geri yükler ve yedeği test ederek doğrularsınız.

✅

Rutin bakım

VACUUM, ANALYZE ve REINDEX ile veritabanını sağlıklı tutar, autovacuum davranışını izlersiniz.

✅

Log ve izleme

Logları yapılandırır, yavaş sorguları yakalar ve pg_stat görünümleriyle temel sağlık takibi yaparsınız.

✅

Operasyon disiplini

Günlük yönetim görevlerini zamanlar, veritabanı sunucusunu öngörülebilir ve bakımlı biçimde işletirsiniz.

Kimler İçin Uygundur?

PostgreSQL yönetimine başlayan veritabanı yöneticileri
sistem yöneticileri
DevOps mühendisleri ve veritabanı sunucusunun kurulum
güvenlik
bakımından sorumlu olmak isteyen BT personeli için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

PostgreSQL yönetimine başlayan veritabanı yöneticileri, sistem yöneticileri, DevOps mühendisleri ve veritabanı sunucusunun kurulum, güvenlik ve bakımından sorumlu BT personeli için uygundur. Temel SQL bilgisi ve işletim sistemine aşinalık yeterlidir.

Bu eğitim ileri DBA eğitiminden farkı nedir?

Bu eğitim kurulum, yapılandırma, rol/yetki, yedekleme ve rutin bakım gibi günlük yönetim görevlerine odaklanır. İleri DBA eğitimi ise replikasyon, yüksek erişilebilirlik, performans ayarı ve PITR gibi üretim düzeyi konuları kapsar. Bu eğitim, ileri seviyenin sağlam temelini oluşturur.

Yedekleme ve geri yükleme uygulamalı mı işleniyor?

Evet. Katılımcılar pg_dump ve pg_basebackup ile farklı formatlarda yedek alır, pg_restore ile seçmeli geri yükleme yapar ve restore testiyle yedeğin geçerliliğini doğrular. Ayrıca WAL arşivleme ve temel PITR mantığı örneklerle gösterilir.

Hangi işletim sistemleri destekleniyor?

İçerik ağırlıkla Linux üzerinde işlenir, ancak Windows kurulumuna da değinilir. initdb, servis yönetimi ve dosya yolları her iki ortam için gösterilebilir. Kurumun kullandığı işletim sistemine ve PostgreSQL sürümüne göre örnekler uyarlanır.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika kurulum, yapılandırma, rol ve yetki yönetimi, yedekleme ve rutin bakım konularını belgeler. PostgreSQL'in resmi sertifika sınavlarına girmek isteyenler için sınav başvurusu ve ücreti ilgili kuruma aittir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika