RDBMS Yönetimi Eğitimi

Eğitim Hakkında

RDBMS mimarisinden kurulum, depolama, yönetim, güvenlik ve yedeklemeye operasyonel bakış

Relational Database Management System (RDBMS) Eğitimi, ilişkisel veritabanı yönetim sistemlerinin nasıl çalıştığını ve nasıl yönetildiğini öğretir. Katılımcılar RDBMS mimarisini, bellek ve süreç yapısını, depolama katmanını ve sistem kataloğunu kavrar. Kurulum, kullanıcı ve yetki yönetimi, transaction ve günlük mekanizması işlenir. Yedekleme, güvenlik ve izleme uygulamalı ele alınır. İçerik Oracle, SQL Server, PostgreSQL ve MySQL gibi sistemlerde ortak kavramlara dayanır.

Süre ve Format

3 Gün. Her gün dört modül; RDBMS mimarisi ve kurulumdan depolama ve yönetime, oradan güvenlik, yedekleme ve izlemeye ilerlenir.

Seviye

Orta Seviye — RDBMS mimarisi, kurulum, yönetim, depolama, güvenlik ve yedekleme pratikleri

Öğrenme Metodu

Her konu kurulu bir RDBMS üzerinde yapılandırma, yönetim komutu ve sistem görünümü incelemesiyle uygulamalı işlenir.

Neden Bu Eğitim?

🏛️Mimariyi anlama

RDBMS'in bellek, süreç ve depolama katmanlarını kavrar, sorunları yüzeysel değil mimarinin nasıl çalıştığını bilerek çözersiniz.

🔐Güvenli yönetim

Kullanıcı, yetki ve güvenlik yapılandırmasını doğru kurar, veritabanını yetkisiz erişime ve veri kaybına karşı korursunuz.

💾Veri güvencesi

Yedekleme ve kurtarma stratejisiyle felaket anında veriyi geri getirir, iş sürekliliğini güvence altına alırsınız.

Anahtar Konular

rdbms eğitimiveritabanı yönetimi eğitimiveritabanı yöneticisi eğitimidba eğitimiveritabanı kurulum eğitimiveritabanı güvenliği eğitimiveritabanı yedekleme eğitimiilişkisel veritabanı yönetimidatabase administration eğitimi

“Bir veritabanı yalnızca kurulduğu kadar değil, yönetildiği, yedeklendiği ve izlendiği kadar güvenilirdir.”

Ön Koşullar

Eğitimden verim almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

İşletim sistemi bilgisi

Windows veya Linux'ta temel komut satırı ve dosya sistemi kullanımı gereklidir.

2

Temel SQL

SELECT ve basit DDL düzeyinde temel SQL aşinalığı örnekleri takip etmeyi kolaylaştırır.

3

İlişkisel kavramlar

Tablo, anahtar ve ilişki gibi ilişkisel veritabanı kavramlarına temel aşinalık beklenir.

4

Çalışma ortamı

Kurulum ve yönetim denemesi için yönetici yetkili bir RDBMS örneği veya sanal makine gereklidir.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı RDBMS'in bellek, süreç ve depolama mimarisini kavrar, sistemi kurar, yapılandırır ve sistem kataloğunu okuyarak işleyişi tanır.

Modül 1

RDBMS Genel Mimarisi

İstemci-sunucu çalışma modelinin mantığı
Bellek alanları ve önbellek (cache) yapısı
Arka plan süreçleri ve görevleri
Instance ve veritabanı arasındaki ayrım
Bağlantı ve oturum (session) yönetimi
Sorgu işleme bileşenlerinin akışı

Modül 2

Kurulum ve Yapılandırma

Donanım ve işletim sistemi ön gereksinimleri
Kurulum adımları ve örnek (instance) oluşturma
Başlangıç parametrelerinin ayarlanması
Ağ dinleyici (listener) ve port yapılandırması
Karakter seti ve yerelleştirme ayarları
Servis başlatma, durdurma ve otomatik açılış

Modül 3

Sistem Kataloğu ve Metaveri

Veri sözlüğü (data dictionary) kavramı
Sistem tablo ve görünümlerinin rolü
Nesne tanımlarını katalogdan sorgulama
Şema (schema) ve nesne sahipliği
Bilgi şeması (information schema) kullanımı
Yapılandırma parametrelerini görüntüleme

Modül 4

Veritabanı ve Nesne Yönetimi

Veritabanı ve şema oluşturma adımları
Tablo, görünüm ve indeks yönetimi
Sequence ve kimlik (identity) sütunları
Geçici (temporary) tablo kullanımı
Nesne bağımlılıklarını izleme ve yönetme
DDL değişikliklerinin etkilerini yönetme

Günün hedefiKatılımcı fiziksel depolama yapısını yönetir, kullanıcı ve yetki modelini kurar, transaction ve günlük mekanizmasının veri tutarlılığını nasıl sağladığını kavrar.

Modül 1

Fiziksel Depolama Yapısı

Veri dosyaları ve tablo alanı (tablespace)
Sayfa (page) ve blok yapısının mantığı
Extent ve segment ile alan tahsisi
Veri ve indeks dosyalarının yerleşimi
Dosya büyümesi (autogrowth) yönetimi
Depolama kullanımını izleme ve raporlama

Modül 2

Kullanıcı ve Yetki Yönetimi

Kullanıcı ve giriş (login) oluşturma
Rol tabanlı yetkilendirme modeli
GRANT ve REVOKE ile ayrıcalık yönetimi
Nesne ve sistem ayrıcalıkları ayrımı
En az ayrıcalık (least privilege) ilkesi
Şifre politikası ve hesap kilitleme

Modül 3

Transaction ve Günlük Mekanizması

Transaction ve ACID özelliklerinin karşılığı
COMMIT ve ROLLBACK işleyişi ve etkisi
Write-ahead log (WAL) ve redo günlüğü
Undo ve geri alma verisinin rolü
Checkpoint ile tutarlı duruma yazma
Günlük büyümesi ve arşiv yönetimi

Modül 4

Eşzamanlılık ve Kilitleme

Eşzamanlı erişimde veri tutarlılığı sorunu
Kilit (lock) türleri ve granülerliği
İzolasyon seviyelerine genel bakış
Kilit beklemesi (blocking) tespiti
Deadlock oluşumu ve çözümlenmesi
MVCC yaklaşımının temel mantığı

Günün hedefiKatılımcı yedekleme ve kurtarma stratejisi kurar, güvenlik sertleştirmesi uygular ve veritabanını izleyerek temel performans ve bakım işlerini yürütür.

Modül 1

Yedekleme ve Kurtarma

Tam (full) ve artımlı (incremental) yedek
Fiziksel ve mantıksal yedek ayrımı
Point-in-time recovery (zamanda geri dönüş)
Yedekleme planı ve saklama (retention) politikası
Kurtarma tatbikatı ve yedek doğrulama
RPO ve RTO hedeflerinin belirlenmesi

Modül 2

Güvenlik ve Sertleştirme

Kimlik doğrulama yöntemleri ve seçimi
Hareket halindeki veride TLS şifreleme
Durağan veride (at rest) şifreleme
Hassas veriyi maskeleme ve kısıtlama
Denetim (audit) ile erişim kaydı
Yüzey alanını azaltma (surface reduction)

Modül 3

İzleme ve Temel Performans

Aktif oturum ve sorguları izleme
Kaynak kullanımı ve bekleme ölçümü
Yavaş sorgu günlüğünü inceleme
Temel indeks ve yürütme planı kontrolü
Uyarı (alert) ve eşik tanımlama
Sağlık kontrolü (health check) rutini

Modül 4

Bakım ve Yüksek Erişilebilirlik

İstatistik güncelleme ve indeks bakımı
Alan geri kazanımı ve temizlik (vacuum)
Yama (patch) ve sürüm yükseltme yaklaşımı
Replikasyon ile veri kopyalama
Failover ve yüksek erişilebilirliğe giriş
Bakım penceresi planlama ve otomasyon

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Mimari hakimiyeti

RDBMS'in bellek, süreç ve depolama mimarisini kavrar, sistemin bileşenlerinin nasıl birlikte çalıştığını açıklayabilirsiniz.

✅

Kurulum ve yapılandırma

Bir RDBMS'i kurar, başlangıç parametrelerini ve ağ dinleyicisini doğru yapılandırır ve servisi güvenle yönetirsiniz.

✅

Depolama yönetimi

Tablo alanı, veri dosyası ve segment yapısını yönetir, alan kullanımını izleyerek depolama büyümesini kontrol edersiniz.

✅

Kullanıcı ve yetki

Kullanıcı, rol ve ayrıcalıkları en az ayrıcalık ilkesiyle kurar, veritabanı erişimini güvenli biçimde yönetirsiniz.

✅

Transaction anlayışı

Transaction, ACID, günlük ve checkpoint mekanizmasını kavrar, veri tutarlılığının nasıl sağlandığını açıklarsınız.

✅

Yedekleme ve kurtarma

Tam, artımlı ve zamanda geri dönüş yedekleri planlar, kurtarma tatbikatıyla RPO ve RTO hedeflerini güvence altına alırsınız.

✅

Güvenlik sertleştirme

Kimlik doğrulama, şifreleme ve denetim ile veritabanını sertleştirir, hassas veriyi ve erişimi koruma altına alırsınız.

✅

İzleme ve bakım

Oturum, kaynak ve yavaş sorguları izler, istatistik ve indeks bakımıyla sistemi sağlıklı ve erişilebilir tutarsınız.

Kimler İçin Uygundur?

Veritabanı yönetimine yeni başlayan sistem yöneticileri
aday DBA'ler
RDBMS işleyişini anlamak isteyen geliştiriciler
veritabanı sorumluluğu alan BT ekipleri için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

Veritabanı yönetimine yeni başlayan sistem yöneticileri, aday DBA'ler, RDBMS işleyişini anlamak isteyen geliştiriciler ve veritabanı sorumluluğu alan BT ekipleri için uygundur. Temel işletim sistemi kullanımı ve ilişkisel kavramlara aşinalık beklenir.

Eğitim belirli bir veritabanı ürününe mi odaklıdır?

Eğitim mimari, depolama, yetki, transaction ve yedekleme gibi tüm RDBMS'lerde ortak kavramlara odaklanır. Komut ve araç örnekleri Oracle, SQL Server, PostgreSQL ve MySQL karşılıklarıyla verilir ve kurumun kullandığı sisteme göre uyarlanır.

Bu eğitim ile Relational Database Concepts eğitimi arasındaki fark nedir?

Concepts eğitimi ilişkisel modelin kuramını, anahtarları ve normalizasyonu yani tasarım tarafını işler. Bu RDBMS eğitimi ise bu kavramları çalıştıran sistemin kurulumu, mimarisi, yönetimi, güvenliği ve yedeklenmesi gibi operasyonel konulara odaklanır.

Eğitimde yedekleme ve kurtarma nasıl ele alınıyor?

Tam, artımlı ve zamanda geri dönüş (point-in-time) yedek türleri, saklama politikası ve kurtarma tatbikatı uygulamalı işlenir. RPO ve RTO hedefleri belirlenir ve yedeğin gerçekten geri yüklenebildiğini doğrulama alışkanlığı kazandırılır.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika RDBMS mimarisi, yönetim, güvenlik ve yedekleme konularını belgeler. Eğitim yüz yüze veya online verilebilir ve kurumun kullandığı veritabanı sistemine göre uyarlanır.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika