dApp Back End: Solidity ile Akıllı Sözleşme

Eğitim Hakkında

Solidity temellerinden Hardhat ile test, dağıtım, güvenlik ve ön yüz entegrasyonuna

Building Decentralized Applications for Ethereum: Building the Back End Eğitimi, dApp'in backend'i olan akıllı sözleşmeleri Solidity ile geliştirmeyi uçtan uca ele alır. Katılımcılar sözleşme yapısını, veri tiplerini, fonksiyon ve modifier'ları, event ve mapping kullanımını öğrenir. Hardhat ile derleme, otomatik test ve dağıtım uygulanır. Reentrancy gibi güvenlik açıkları, gas optimizasyonu ve ABI ile ön yüz entegrasyonu laboratuvar ortamında işlenir.

Süre ve Format

3 Gün. Her gün dört modül; Solidity anlatımının ardından Hardhat ile sözleşme yazma, test, dağıtım ve ön yüz entegrasyonu atölyeleriyle ilerler.

Seviye

Orta Seviye — dApp'in backend'i olan akıllı sözleşmeleri Solidity ile yazıp test eden ve dağıtan geliştiriciler için

Öğrenme Metodu

Katılımcı Hardhat ile proje kurar, Solidity ile sözleşme yazar, testlerle doğrular, test ağına dağıtır ve ön yüze bağlar.

Neden Bu Eğitim?

🧠Backend'i kodlama

Solidity ile dApp'in değişmez iş mantığını yazarak uygulamanın beyni olan akıllı sözleşme backend'ini sıfırdan kurarsınız.

🧪Test ve güven

Hardhat ile otomatik test yazarak sözleşmelerinizi dağıtımdan önce doğrular, zincirde geri alınamaz hataları baştan önlersiniz.

🛡️Güvenli sözleşme

Reentrancy gibi açıkları ve gas optimizasyonunu öğrenerek değer taşıyan sözleşmeleri güvenli ve verimli biçimde yazarsınız.

Anahtar Konular

solidity eğitimiakıllı sözleşme geliştirmehardhat eğitimidapp backendsmart contract eğitimiethereum geliştiricisolidity testreentrancy güvenliksözleşme dağıtımopenzeppelin

“Akıllı sözleşme, bir dApp'in geri alınamaz backend'idir. Bu eğitim onu güvenli, test edilmiş ve dağıtılabilir biçimde yazmayı öğretir.”

Ön Koşullar

Sözleşme geliştirme içeriğinden verim almak için gereken temeller

1

Ethereum temeli

Hesap, gas, işlem ve akıllı sözleşme gibi temel Ethereum kavramlarına aşinalık beklenir.

2

Programlama bilgisi

Değişken, fonksiyon ve koşul düzeyinde en az bir dilde programlama bilgisi gerekir.

3

JavaScript ve Node

Hardhat için temel JavaScript ve Node.js ile npm kullanımı faydalıdır.

4

Geliştirme ortamı

Node.js kurulu, Hardhat çalıştırabilen bir kod düzenleyici ve terminal gerekir.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı bir Solidity sözleşmesinin yapısını, veri tiplerini, state değişkenlerini, fonksiyonları ve görünürlük belirteçlerini kavrayarak ilk sözleşmesini yazar.

Modül 1

Sözleşme İskeleti ve Derleme

pragma, SPDX lisansı ve contract bloğu yapısı
Solidity'nin EVM bytecode'una derlenmesi
constructor ile dağıtımda ilk durumu kurma
Remix ve Hardhat ile derleme ortamları
Derleyici sürümü ve uyumluluk uyarıları
İlk Hello World sözleşmesini yazıp derleme

Modül 2

Veri Tipleri ve State

uint, int, bool, address ve bytes tipleri
State değişkenlerinin kalıcı depolamada (storage) tutulması
memory, storage ve calldata veri konumları
Sabitler (constant) ve immutable kullanımı
enum ve struct ile veri modelleme
Varsayılan değerler ve tip güvenliği

Modül 3

Fonksiyonlar ve Görünürlük

public, external, internal ve private görünürlük
view ve pure fonksiyonların durum okuması
payable ile Ether kabul eden fonksiyonlar
Dönüş değerleri ve çoklu dönüş
Fonksiyon parametreleri ve named argument
Getter'ların public değişkenden otomatik üretimi

Modül 4

mapping, Dizi ve Event

mapping ile anahtar-değer veri saklama
Dinamik ve sabit boyutlu diziler
event tanımlama ve emit ile log yayma
indexed parametrelerle filtrelenebilir loglar
Event'lerin ön yüz ve indeksleme için önemi
mapping üzerinde yineleme kısıtı ve çözümler

Günün hedefiKatılımcı modifier ile erişim kontrolü kurar, hata yönetimini ve Ether transferini uygular, Hardhat ile otomatik test yazarak sözleşmesini doğrular.

Modül 1

Modifier ve Erişim Kontrolü

modifier ile tekrar eden koşulları soyutlama
onlyOwner ile yetki sınırlama deseni
Ownable deseni ve sahiplik devri
require ile ön koşul doğrulama
Rol tabanlı erişim kontrolü kavramı
msg.sender ve msg.value bağlam değişkenleri

Modül 2

Hata Yönetimi ve revert

require, revert ve assert arasındaki fark
Custom error ile gas verimli hata döndürme
revert durumunda state'in geri alınması
Hata mesajlarının anlaşılırlığı
try/catch ile dış çağrı hatalarını yakalama
Başarısız işlemde gas iadesi davranışı

Modül 3

Ether Taşıma ve Güvenli Transfer

transfer, send ve call ile Ether gönderme
call kullanımının neden önerildiği
receive ve fallback fonksiyonları
Checks-Effects-Interactions deseni
Pull over push ödeme yaklaşımı
Bakiye ve değer transferinde güvenlik

Modül 4

Hardhat ile Test

Hardhat proje kurulumu ve yapılandırması
Mocha ve Chai ile birim test yazımı
ethers ile sözleşmeyi deploy edip çağırma
Event ve revert beklentilerini doğrulama (expect)
Hesap taklidi ve zaman ilerletme yardımcıları
Kapsam (coverage) ve gas raporu alma

Günün hedefiKatılımcı sözleşmesini yerel ve test ağına dağıtır, reentrancy gibi açıkları ve gas optimizasyonunu öğrenir, ABI ile ön yüze bağlar.

Modül 1

Dağıtım ve Doğrulama

Hardhat deploy script ile sözleşme dağıtma
Yerel ağ (hardhat node) ile hızlı deneme
Test ağına dağıtım ve RPC yapılandırması
Etherscan'de kaynak kodu doğrulama (verify)
Dağıtım adresini ve ABI'yi ön yüze aktarma
Ortam değişkeniyle özel anahtarı güvenli tutma

Modül 2

Güvenlik Açıkları

Reentrancy saldırısı ve nonReentrant koruması
Integer taşması ve 0.8+ varsayılan koruması
tx.origin yerine msg.sender kullanımı
Erişim kontrolü eksikliği ve yetki açıkları
Rastgelelik üretiminin zincirdeki zorluğu
OpenZeppelin denetlenmiş kütüphaneleri kullanma

Modül 3

Gas Optimizasyonu

Depolama (storage) yazımının pahalı olması
Değişkenleri paketleme (packing) ile tasarruf
calldata ve memory seçimiyle maliyet azaltma
Döngüde storage yerine memory kullanma
Gereksiz state yazımından kaçınma
immutable ve constant ile gas kazanımı

Modül 4

Ön Yüz Entegrasyonu (ABI)

ABI'nin sözleşme-arayüz sözleşmesi olması
ethers.js Contract ile ABI ve adres bağlama
Ön yüzden okuma ve yazma çağrıları
Event dinleyerek arayüzü güncelleme
Sürüm değişince ABI'yi senkron tutma
Backend sözleşmesi ile ön yüzün uçtan uca akışı

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Solidity yazımı

Solidity sözleşme yapısını, veri tiplerini ve görünürlük belirteçlerini kavrayarak doğru yapılandırılmış sözleşmeler yazabilirsiniz.

✅

Veri modelleme

mapping, struct, enum ve dizilerle zincirde veri modelleyebilir, event ile ön yüze izlenebilir loglar yayabilirsiniz.

✅

Erişim kontrolü

Modifier ve Ownable deseniyle yetki sınırlayabilir, require ile sağlam ön koşul doğrulamaları kurabilirsiniz.

✅

Hata yönetimi

require, revert, assert ve custom error'ları doğru kullanarak güvenli ve gas verimli hata yönetimi uygulayabilirsiniz.

✅

Hardhat testi

Hardhat ile otomatik testler yazıp event ve revert beklentilerini doğrulayarak sözleşmeleri dağıtımdan önce güvence altına alırsınız.

✅

Dağıtım ve doğrulama

Sözleşmeleri yerel ve test ağına dağıtabilir, Etherscan'de doğrulayıp adres ve ABI'yi ön yüze aktarabilirsiniz.

✅

Güvenli sözleşme

Reentrancy gibi açıkları tanıyıp Checks-Effects-Interactions ve OpenZeppelin ile güvenli sözleşmeler yazabilirsiniz.

✅

Ön yüz entegrasyonu

ABI üzerinden ethers.js ile sözleşmeyi ön yüze bağlayarak backend ile arayüzün uçtan uca akışını kurabilirsiniz.

Kimler İçin Uygundur?

Akıllı sözleşme yazmak isteyen yazılımcılar
backend ve full-stack geliştiriciler
blok zinciri mühendisliğine geçmek isteyenler
dApp'in sözleşme katmanını kurmak isteyen teknik ekipler için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygun?

Akıllı sözleşme yazmak isteyen yazılımcılar, backend ve full-stack geliştiriciler ile blok zinciri mühendisliğine geçmek isteyenler için uygundur. Temel Ethereum kavramlarına ve en az bir dilde programlama bilgisine aşinalık beklenir.

Introduction to dApps eğitiminden farkı nedir?

Introduction programı ön yüz ve cüzdan entegrasyonuna odaklanırken bu eğitim dApp'in backend'ini kurar: Solidity ile sözleşme yazma, Hardhat ile test, dağıtım, güvenlik ve gas optimizasyonu işlenir. Ön yüz değil, sözleşme katmanı odaklıdır.

Hangi araçlar ve dil kullanılıyor?

Sözleşmeler Solidity ile yazılır; geliştirme, test ve dağıtım için Hardhat, ethers.js ve OpenZeppelin kütüphaneleri kullanılır. Dağıtım test ağında yapılır ve sözleşme Etherscan'de doğrulanır.

Gerçek ağda mı dağıtım yapılıyor?

Dağıtım önce yerel Hardhat ağında, ardından bir test ağında yapılır; gerçek değer riski yoktur. Böylece katılımcı dağıtım, doğrulama ve ön yüze bağlama akışını güvenle uygulamalı olarak öğrenir.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Evet. Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Eğitim yüz yüze veya online yürütülebilir ve kurumsal ekiplere özel olarak uyarlanabilir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika