Doğrulama ve Geçerleme (V&V) Süreçleri Eğitimi

Eğitim Hakkında

V-modelden doğrulama yöntemlerine, test seviyelerinden bağımsız V&V'ye

Doğrulama ve Geçerleme (V&V) Süreçleri Eğitimi, sistem ve yazılım mühendisliğinde ürünün doğru geliştirildiğini (doğrulama) ve doğru ürünün geliştirildiğini (geçerleme) güvence altına alan süreçleri ele alır. Katılımcılar V-model yaşam döngüsünü, gereksinim izlenebilirliğini, denetleme-analiz-gösterim-test yöntemlerini, test seviyelerini, inceleme ve gözden geçirmeleri öğrenir. Kusur yönetimi, kalifikasyon, bağımsız V&V ve ilgili standartlar uygulamalı örneklerle işlenir.

Süre ve Format

3 Gün. Her gün dört modül; her konu örnek bir sistem gereksinim seti üzerinde izlenebilirlik ve doğrulama alıştırmalarıyla pekiştirilir.

Seviye

Orta Seviye — sistem ve yazılım mühendisliğinde doğrulama ve geçerleme süreçleri eğitimi

Öğrenme Metodu

Örnek bir sistem gereksinim seti üzerinde izlenebilirlik matrisi, doğrulama planı ve test tasarımı birlikte kurulur ve uygulanır.

Neden Bu Eğitim?

🎯Doğru ürün, doğru biçim

Doğrulama ile ürünün gereksinime uygunluğunu, geçerleme ile kullanıcı ihtiyacına uygunluğunu güvence altına almayı öğrenirsiniz.

🔗Uçtan uca izlenebilirlik

Gereksinimden teste kadar izlenebilirlik kurarak hiçbir gereksinimin doğrulanmadan kalmamasını sağlarsınız.

🛠️Yöntem ve standart bilgisi

Denetleme, analiz, gösterim ve test yöntemlerini ve ilgili standartları gerçek senaryolarda uygulamalı kavrarsınız.

Anahtar Konular

doğrulama ve geçerleme eğitimiv&v eğitimiverification validation eğitimiv-model eğitimigereksinim izlenebilirliğitest seviyeleri eğitimisistem mühendisliği v&vyazılım doğrulama eğitimiıv&v eğitimikusur yönetimi eğitimi

“Doğrulama ürünü doğru yaptığınızı, geçerleme ise doğru ürünü yaptığınızı kanıtlar; ikisi olmadan kalite yalnızca bir umuttur.”

Ön Koşullar

Programdan en iyi verimi almak için gereken temel bilgi ve yaklaşım

1

Mühendislik temeli

Sistem veya yazılım geliştirme süreçlerine genel aşinalık eğitimden verimi artırır.

2

Gereksinim kavramı

Gereksinim ve tasarım kavramlarına temel düzeyde aşinalık faydalı olur.

3

Önbilgi gerekmez

İleri V&V bilgisi gerekmez; süreç ve yöntemler temelden ve örneklerle anlatılır.

4

Analitik yaklaşım

İzlenebilirlik ve doğrulama alıştırmalarına katılmaya açık bir yaklaşım yeterlidir.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı doğrulama ile geçerleme arasındaki farkı kavrar; V-model yaşam döngüsünü, gereksinim seviyelerini ve gereksinimden doğrulamaya uzanan izlenebilirlik zincirini öğrenir.

Modül 1

Doğrulama ve Geçerleme Kavramları

Doğrulama (verification) ve geçerleme (validation) tanımı
'Doğru ürün' ile 'ürünü doğru yapma' ayrımı
V&V'nin kalite güvencedeki rolü
V&V ile test arasındaki ilişki ve fark
Erken V&V ile hata maliyetinin düşürülmesi
V&V faaliyetlerinin yaşam döngüsüne yayılması

Modül 2

V-Model Yaşam Döngüsü

V-model'in sol kolu: gereksinim ve tasarım
V-model'in sağ kolu: entegrasyon ve test
Her tasarım seviyesinin karşılık gelen test seviyesi
Şelale (waterfall) ile V-model ilişkisi
Çevik (agile) yaklaşımlarda V&V uyarlaması
V-model'in güçlü yönleri ve sınırları

Modül 3

Gereksinim Seviyeleri

Paydaş ihtiyacı ve kullanıcı gereksinimi
Sistem ve alt sistem gereksinimleri
Yazılım ve donanım gereksinim ayrımı
İyi gereksinim özellikleri (doğrulanabilir, açık)
Fonksiyonel ve fonksiyonel olmayan gereksinimler
Gereksinim tahsisi (allocation) ve ayrıştırma

Modül 4

İzlenebilirlik ve RTM

Gereksinim izlenebilirlik matrisi (RTM) kavramı
İleri ve geri izlenebilirlik yönleri
Gereksinim-tasarım-test bağlantısının kurulması
Yetim (orphan) ve eksik izlenen gereksinimlerin tespiti
Değişiklik etki analizinde izlenebilirlik
İzlenebilirliğin araçla yönetimi

Günün hedefiKatılımcı dört temel doğrulama yöntemini (denetleme, analiz, gösterim, test) kavrar; test seviyelerini ayırır, doğrulama planı kurar ve her gereksinim için uygun yöntemi seçer.

Modül 1

Doğrulama Yöntemleri

Denetleme (inspection) ile görsel kontrol
Analiz (analysis) ile model ve hesap tabanlı kanıt
Gösterim (demonstration) ile çalışır davranış
Test (test) ile ölçümlü kanıt üretimi
Gereksinime uygun yöntemin seçilmesi
Yöntemlerin kanıt gücü ve maliyet dengesi

Modül 2

Doğrulama Planlama

Doğrulama planı ve matrisinin hazırlanması
Her gereksinim için yöntem tahsisi
Doğrulama ortamı ve kabul ölçütü tanımı
Giriş (entry) ve çıkış (exit) kriterleri
Doğrulama sorumluluk ve zamanlamasının planı
Risk tabanlı doğrulama önceliklendirmesi

Modül 3

Test Seviyeleri ve Hiyerarşisi

Birim (unit) testi ve kapsamı ile amacı
Entegrasyon testi ve arayüz doğrulaması
Sistem testi ile uçtan uca davranış
Kabul (acceptance) testi ve müşteri onayı
Her seviyenin V-model karşılığı
Seviyeler arası test verisi ve ortam farkı

Modül 4

Test Tasarımı ve Kapsam

Test senaryosu ve test durumu (case) tasarımı
Kara kutu ve beyaz kutu test teknikleri
Sınır değer ve eşdeğerlik sınıfı analizi
Test kapsamı (coverage) ölçütleri
Gereksinim bazlı test tasarımı
Test sonuçlarının kayıt ve raporlanması

Günün hedefiKatılımcı geçerleme faaliyetlerini kavrar; inceleme ve gözden geçirmeleri, kusur yönetimini, bağımsız V&V (IV&V) yaklaşımını ve sektörel standartların V&V üzerindeki etkisini öğrenir.

Modül 1

Geçerleme (Validation) Faaliyetleri

Geçerlemenin gerçek kullanım bağlamında yapılması
Operasyonel ortamda geçerleme senaryoları
Kullanıcı kabul ve saha (field) testi
Kalifikasyon ve yeterlilik gösterimi
Simülasyon ve model tabanlı geçerleme
Geçerleme bulgularının gereksinime geri beslenmesi

Modül 2

İnceleme ve Gözden Geçirmeler

Akran incelemesi (peer review) süreci
Resmi inceleme (Fagan inspection) yaklaşımı
Walkthrough ve teknik gözden geçirme farkı
İnceleme rolleri ve kontrol listeleri
Gözden geçirme kapıları (gate review) kavramı
İncelemenin erken hata yakalamadaki değeri

Modül 3

Kusur Yönetimi ve Metrikler

Kusur (defect) yaşam döngüsü ve durumları
Kusur raporlama ve ciddiyet/öncelik sınıflandırması
Kök neden analizi ve tekrarın önlenmesi
Kusur yoğunluğu ve kalite ölçütleri
Düzeltici ve önleyici faaliyetler
Kusur verisinin süreç iyileştirmede kullanımı

Modül 4

Bağımsız V&V ve Standartlar

Bağımsız V&V (IV&V) kavramı ve bağımsızlık düzeyleri
IV&V'nin kritik sistemlerdeki değeri
ISO/IEC/IEEE 15288 ve 12207 süreç çerçeveleri
IEEE 1012 V&V standardına genel bakış
Emniyet kritik standartlar (DO-178C, ISO 26262) etkisi
Standartların kanıt ve belgelenme gereksinimleri

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Kavramsal netlik

Doğrulama ve geçerleme arasındaki farkı net kavrar, V&V'nin kalite güvencedeki rolünü açıklayabilirsiniz.

✅

V-model hakimiyeti

V-model yaşam döngüsünü, sol ve sağ kolun ilişkisini ve her tasarım seviyesinin test karşılığını kavrarsınız.

✅

İzlenebilirlik kurma

Gereksinim izlenebilirlik matrisi (RTM) ile gereksinim-tasarım-test bağlantısını uçtan uca kurarsınız.

✅

Yöntem seçimi

Denetleme, analiz, gösterim ve test yöntemlerini her gereksinim için uygun biçimde seçip planlarsınız.

✅

Test seviyeleri

Birim, entegrasyon, sistem ve kabul test seviyelerini ayırır ve gereksinim bazlı test tasarlarsınız.

✅

Geçerleme yetkinliği

Operasyonel ortamda geçerleme, kullanıcı kabulü ve kalifikasyon faaliyetlerini planlayıp yürütebilirsiniz.

✅

Kusur yönetimi

Kusur yaşam döngüsünü, sınıflandırmayı ve kök neden analizini kullanarak kaliteyi ölçer ve iyileştirirsiniz.

✅

Standart farkındalığı

IV&V kavramını ve ISO/IEC/IEEE ile emniyet kritik standartların V&V üzerindeki etkisini değerlendirirsiniz.

Kimler İçin Uygundur?

Sistem ve yazılım mühendisleri
test ve kalite güvence uzmanları
proje ve ürün yöneticileri ile gömülü
savunma
regülasyonlu sektörlerde çalışan mühendisler için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Doğrulama ile geçerleme arasındaki fark nedir?

Doğrulama (verification) ürünü doğru geliştirdiğinizi, yani gereksinimlere uygunluğunu kanıtlar; geçerleme (validation) ise doğru ürünü geliştirdiğinizi, yani gerçek kullanıcı ihtiyacını karşıladığını kanıtlar. Eğitim bu ayrımı V-model ve örneklerle somutlaştırır.

Bu eğitim kimler için uygundur?

Sistem ve yazılım mühendisleri, test ve kalite güvence uzmanları, proje ve ürün yöneticileri ile gömülü, savunma ve regülasyonlu sektörlerde çalışan mühendisler için uygundur. İleri V&V bilgisi gerekmez; süreçler temelden anlatılır.

Yalnızca yazılım için mi geçerli?

Hayır. V&V hem yazılım hem sistem ve donanım geliştirme için geçerli bir disiplindir. Eğitim gereksinim izlenebilirliği, doğrulama yöntemleri ve test seviyelerini sistem mühendisliği bağlamında ele alır; örnekler hem yazılım hem sistem seviyesinden seçilir.

Hangi standartlar işleniyor?

ISO/IEC/IEEE 15288 ve 12207 süreç çerçevelerine, IEEE 1012 V&V standardına ve DO-178C ile ISO 26262 gibi emniyet kritik standartların V&V üzerindeki etkisine genel bir bakış sunulur. Amaç standartların gerektirdiği kanıt ve belgelenme yaklaşımını kavratmaktır.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Bu sertifika tamamlanan modülleri ve izlenebilirlik ile doğrulama planı atölyelerini belgeler; kurumsal gruplara özel sektör ve standart uyarlaması yapılabilir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika