SQL Server Performans Tuning Eğitimi

Eğitim Hakkında

Yürütme planı, indeks, bekleme analizi ve eşzamanlılık odaklı performans iyileştirme eğitimi

SQL Server Performans Tuning ve Optimizasyonu Eğitimi, yavaş sorguları ve sistem darboğazlarını yöntemli biçimde teşhis edip gidermeyi öğretir. Katılımcılar query optimizer ve yürütme planlarını okumayı, istatistik ve cardinality estimation'ı, clustered/nonclustered ve covering index tasarımını, fragmentation bakımını, DMV ve wait statistics ile darboğaz analizini, Query Store'u, kilit/blocking/deadlock çözümünü ve izolasyon seviyelerini uygulamalı olarak öğrenir.

Süre ve Format

3 Gün. Her gün dört modül; yürütme planı ve indeks temelinden sorgu ayarı ve izlemeye, oradan kilitlenme, eşzamanlılık ve ileri motor özelliklerine ilerlenir.

Seviye

Orta Seviye — yürütme planı, indeksleme, bekleme istatistikleri ve kilitlenme ile SQL Server performansını iyileştirme

Öğrenme Metodu

Her konu SSMS, gerçek yürütme planları ve DMV sorguları ile uygulamalı işlenir; before/after ölçümlerle iyileştirme kanıtlanır.

Neden Bu Eğitim?

⚡Ölçülebilir hızlanma

Yürütme planı ve wait analizi ile sorguları yöntemli ayarlar, iyileştirmeyi before/after metriklerle kanıtlarsınız.

🧭Doğru indeks tasarımı

Clustered, covering ve filtered index'leri bilinçli tasarlayarak gereksiz tarama ve lookup maliyetlerini ortadan kaldırırsınız.

🔒Eşzamanlılık kontrolü

Blocking, deadlock ve izolasyon seviyelerini çözerek çok kullanıcılı iş yükünde kararlı yanıt süreleri sağlarsınız.

Anahtar Konular

sql server performans eğitimisql server tuning eğitimisql server optimizasyon eğitimisql server indeksleme eğitimiexecution plan eğitimiquery store eğitimisql server deadlock eğitimiwait statistics eğitimit-sql performans eğitimidba performans eğitimi

“Performans tahminle değil ölçümle iyileşir; doğru planı ve doğru indeksi görmeden hiçbir sorguyu hızlandıramazsınız.”

Ön Koşullar

Performans konularını rahat izleyebilmek için faydalı olacak temel bilgi ve deneyim

1

T-SQL bilgisi

SELECT, JOIN, GROUP BY ve alt sorgu gibi temel T-SQL yazımına aşinalık gerekir.

2

SQL Server kullanımı

SSMS ile veritabanına bağlanma ve sorgu çalıştırma deneyimi beklenir.

3

İlişkisel VT temeli

Tablo, anahtar, indeks ve ilişki gibi ilişkisel kavramlara temel aşinalık faydalıdır.

4

Üretim deneyimi

Gerçek bir veritabanı ortamında çalışmış olmak örnekleri daha anlamlı kılar.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı query optimizer'ın plan üretimini, yürütme planı operatörlerini, istatistik ve cardinality estimation'ı ve indeks türlerini okuyup yorumlar.

Modül 1

Query Optimizer ve Yürütme Planı

Cost-based optimizer'ın plan üretim mantığı
Estimated ve actual execution plan farkı
Scan, seek, lookup ve join operatörleri
Operatör maliyeti (cost) ve ok kalınlığı yorumu
Plan cache ve parameter sniffing etkisi
SET STATISTICS IO ve TIME ile ölçüm

Modül 2

İstatistik ve Cardinality Estimation

İstatistik nesnesi ve histogram yapısı
Cardinality estimation (CE) satır tahmini
AUTO_CREATE ve AUTO_UPDATE STATISTICS ayarı
Eski (stale) istatistiğin plan üzerindeki etkisi
UPDATE STATISTICS ve FULLSCAN kullanımı
Yeni ve eski CE modeli davranış farkları

Modül 3

İndeks Türleri ve Tasarımı

Clustered index ve B-tree yapısı
Nonclustered index ve key lookup maliyeti
Covering index ve INCLUDE sütunları
Filtered index ile kısmi veri hedefleme
Composite index'te sütun sırası önemi
Fill factor ve sayfa bölünmesi (page split)

Modül 4

İndeks Bakımı ve Fragmentation

Internal ve external fragmentation kavramı
sys.dm_db_index_physical_stats ile ölçüm
REBUILD ve REORGANIZE arasında seçim
Online ve offline index rebuild farkı
Kullanılmayan ve çakışan indeks tespiti
Missing index DMV önerilerinin yorumu

Günün hedefiKatılımcı SARGable sorgu yazmayı, DMV ve wait statistics ile darboğaz analizini, Query Store ile plan regresyonu takibini ve tempdb/bellek ayarını öğrenir.

Modül 1

SARGability ve T-SQL Ayarı

SARGable olmayan WHERE koşullarının etkisi
Sütun üzerinde fonksiyon kullanımından kaçınma
Implicit conversion kaynaklı tam tarama
EXISTS, IN ve JOIN seçiminin maliyeti
Gereksiz DISTINCT ve ORDER BY'ın etkisi
Sorguyu kümeleme (set-based) yaklaşımı

Modül 2

Wait Statistics ve DMV Analizi

sys.dm_os_wait_stats ile bekleme türleri
CXPACKET, PAGEIOLATCH, LCK bekleme yorumu
sys.dm_exec_requests ile canlı sorgu izleme
sys.dm_exec_query_stats ile pahalı sorgular
sys.dm_exec_sql_text ile sorgu metni çözme
Bekleme temelli darboğaz teşhis yöntemi

Modül 3

Query Store ile İzleme

Query Store'un amacı ve etkinleştirilmesi
Sorgu ve plan geçmişinin saklanması
Plan regresyonunun tespit edilmesi
Force plan ile kararlı planı sabitleme
Regressed ve high-variation sorgu raporları
Yakalama ve saklama (retention) ayarları

Modül 4

tempdb, Bellek ve IO Ayarı

tempdb dosya sayısı ve çekişme (contention)
Buffer pool ve page life expectancy (PLE)
Memory grant ve spill to tempdb sorunu
max server memory yapılandırması
IO alt sistemi ve latency ölçümü
MAXDOP ve cost threshold for parallelism

Günün hedefiKatılımcı kilit, blocking ve deadlock çözümünü, izolasyon seviyeleri ile satır versiyonlamayı, columnstore/In-Memory OLTP'yi ve Extended Events ile izlemeyi öğrenir.

Modül 1

Kilitleme ve Blocking

Lock türleri (shared, exclusive, update, intent)
Lock granularity: satır, sayfa, tablo
Blocking zincirinin tespit edilmesi
sys.dm_tran_locks ile kilit analizi
Lock escalation davranışı ve kontrolü
Blocking süresini azaltan yazım yaklaşımları

Modül 2

Deadlock ve İzolasyon Seviyeleri

Deadlock oluşum mekanizması ve kurban seçimi
Deadlock graph'ı yakalama ve okuma
Read Committed, Repeatable Read, Serializable
Read Committed Snapshot Isolation (RCSI)
Snapshot isolation ve versiyon mağazası
Deadlock'u azaltan erişim sırası disiplini

Modül 3

Columnstore ve In-Memory OLTP

Columnstore index ve batch mode yürütme
Analitik iş yükünde sıkıştırma kazanımı
Clustered ve nonclustered columnstore
In-Memory OLTP (Hekaton) tabloları
Natively compiled stored procedure
Uygun senaryo seçimi ve sınırlamalar

Modül 4

Extended Events ve Baz Alma

Extended Events ile hafif izleme
Pahalı sorgu ve deadlock oturumu kurma
Performans bazının (baseline) oluşturulması
Trend takibi ve eşik (threshold) belirleme
Yük testi ile değişiklik etkisinin ölçümü
Düzenli performans sağlık kontrolü akışı

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Plan okuma

Estimated ve actual yürütme planlarını okuyarak pahalı operatörleri ve kök nedeni tespit edersiniz.

✅

İndeks tasarımı

Clustered, covering ve filtered index'leri iş yüküne göre tasarlar, gereksiz indeksleri ayıklarsınız.

✅

İstatistik yönetimi

İstatistik ve cardinality estimation'ın plana etkisini anlar, güncelleme stratejisini belirlersiniz.

✅

SARGable yazım

Sorguları SARGable yazarak implicit conversion ve tam taramadan kaçınır, maliyeti düşürürsünüz.

✅

Darboğaz analizi

Wait statistics ve DMV'lerle CPU, IO, bellek ve kilit darboğazlarını yöntemli teşhis edersiniz.

✅

Query Store kullanımı

Query Store ile plan regresyonunu takip eder, kararlı planı force ederek regresyonu önlersiniz.

✅

Eşzamanlılık çözümü

Blocking ve deadlock'ları çözer, RCSI ve snapshot ile eşzamanlılığı güvenle artırırsınız.

✅

İleri motor özellikleri

Columnstore ve In-Memory OLTP'yi uygun senaryoda uygular, Extended Events ile izlersiniz.

Kimler İçin Uygundur?

SQL Server veritabanı yöneticileri (DBA)
performans sorunlarını çözmesi gereken veritabanı geliştiricileri
T-SQL yazan yazılım ekipleri
üretim ortamlarının kararlılığından sorumlu BT uzmanları için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim hangi SQL Server sürümlerini kapsıyor?

Eğitim kavram ve tekniklerini güncel sürümler (SQL Server 2016, 2017, 2019, 2022) üzerinden işler. Query Store, columnstore ve In-Memory OLTP gibi modern özellikler ele alınır. Temel tuning prensipleri sürümler arasında ortaktır ve örnekler kurumun kullandığı sürüme uyarlanabilir.

Eğitim DBA mı yoksa geliştirici için mi?

Her ikisi için de uygundur. DBA'ler indeks bakımı, wait analizi, tempdb ve eşzamanlılık konularından; geliştiriciler ise SARGable yazım, yürütme planı okuma ve Query Store konularından yararlanır. İçerik katılımcı profiline göre ağırlıklandırılabilir.

Performans tuning eğitiminden sonra ne yapabileceğim?

Yavaş bir sorguyu yürütme planı ve wait analiziyle teşhis edebilir, doğru indeksi tasarlayabilir, istatistik ve plan regresyonu sorunlarını çözebilir, blocking ve deadlock'ları giderebilir ve yaptığınız iyileştirmeyi ölçümle kanıtlayabilirsiniz.

Eğitim uygulamalı laboratuvar içeriyor mu?

Evet. Eğitim SSMS üzerinde gerçek yürütme planları, DMV sorguları ve örnek iş yükleriyle uygulamalıdır. Katılımcılar before/after ölçümlerle iyileştirmeyi görür. Kurumun bir test ortamı üzerinde çalışması önerilir.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika, katılımcının yürütme planı analizi, indeksleme ve performans ayarı konularındaki kazanımlarını belgeler. İçerik kurumun iş yüküne göre uyarlanabilir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika