MDX Queries & Database Deployment Eğitimi

Eğitim Hakkında

SSAS küplerinde MDX sorgulamayı ve veritabanı dağıtım hattı kurmayı öğreten uygulamalı eğitim

MDX Queries & Database Deployment Eğitimi iki güçlü konuyu birleştirir: SQL Server Analysis Services küplerini MDX ile sorgulamak ve veritabanı değişikliklerini kontrollü dağıtmak. Katılımcılar tuple, set ve eksen kavramlarıyla MDX SELECT yazar, hesaplanmış üyeler ve adlandırılmış kümeler kurar, ParallelPeriod ve YTD ile zaman zekası uygular. Ardından SSDT ve DacPac ile veri katmanını paketler, migration script'leriyle Azure DevOps üzerinde CI/CD dağıtım hattı kurar.

Süre ve Format

3 Gün. İlk gün MDX temelleri ve küp navigasyonu, ikinci gün ileri MDX ve zaman zekası, üçüncü gün DacPac ile veritabanı dağıtımı ve CI/CD uygulamalı işlenir.

Seviye

Orta Seviye — SSAS küplerinde MDX sorgulama, hesaplanmış üyeler, zaman zekası ve DacPac ile veritabanı dağıtımı uygulamalı işlenir

Öğrenme Metodu

Her konu örnek SSAS küpünde MDX sorguları yazılarak ve veritabanı projesi DacPac ile dağıtım hattına bağlanarak işlenir.

Neden Bu Eğitim?

🧮Küpleri sorgulama

Tuple, set ve eksen mantığını kavrar, MDX SELECT ile çok boyutlu küplerden kesit ve dilim alarak analiz sorguları yazarsınız.

📅Zaman zekası

ParallelPeriod, YTD ve PeriodsToDate ile yıl, çeyrek ve ay bazında karşılaştırmalı dönemsel analizleri MDX içinde kurarsınız.

🚢Kontrollü dağıtım

DacPac ve migration script'leriyle veritabanı değişikliklerini sürümler, CI/CD hattıyla ortamlar arası güvenle dağıtırsınız.

Anahtar Konular

mdx eğitimimdx sorgu kursussas eğitimiolap küp sorgulamadatabase deployment eğitimidacpac eğitimiveritabanı ci/cdsqlpackagecalculated memberveritabanı dağıtımı

“MDX küpün sakladığı cevapları açığa çıkarır; iyi bir dağıtım hattı ise o cevaplara giden şemayı her ortamda tekrarlanabilir ve güvenilir kılar.”

Ön Koşullar

Eğitimden en iyi verimi almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

SQL ve T-SQL

SELECT ve toplama sorgularına aşinalık, MDX mantığını ve veritabanı dağıtım script'lerini anlamayı kolaylaştırır.

2

Veri ambarı kavramları

Olgu ve boyut (fact/dimension) tabloları ile yıldız şemaya temel aşinalık küp yapısını anlamayı destekler.

3

Visual Studio / SSDT

Visual Studio ve SSDT arayüzüne temel aşinalık proje tasarımı ve dağıtım adımlarını kolaylaştırır.

4

Sürüm kontrolü

Git ile temel commit ve branch kullanımı dağıtım hattı bölümünü takip etmeyi destekler.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcılar OLAP küp modelini kavrar, tuple ve set kavramlarıyla MDX SELECT yazar, eksen ve slicer kullanır ve hiyerarşiler üzerinde gezinir.

Modül 1

OLAP ve Küp Kavramları

Çok boyutlu küp, boyut, hiyerarşi ve ölçü (measure) kavramları
Olgu ve boyut tablolarından küpün nasıl oluşturulduğunun kavranması
Üye (member), seviye (level) ve hücre (cell) ilişkisinin anlaşılması
Çok boyutlu ve tablosal (tabular) modelin temel farkları
Önceden toplanmış (pre-aggregated) veriyle hızlı analiz avantajı
SSMS üzerinden küpe bağlanma ve MDX sorgu penceresinin kullanımı

Modül 2

Tuple ve Set Kavramı

Tuple ile küpte tek bir hücre koordinatının tanımlanması
Set ile aynı boyuttan üye koleksiyonunun süslü parantezle kurulması
Üye nitelendirme ve köşeli parantez söz diziminin kullanımı
Çapraz çarpım (crossjoin) ile iki boyutun birlikte ele alınması
Varsayılan üye (default member) ve All üyesinin etkisi
Boş hücre (null) davranışı ve tuple değerinin yorumlanması

Modül 3

MDX SELECT ve Eksenler

SELECT ... ON COLUMNS ve ON ROWS ile eksen tanımlama
FROM ile sorgulanacak küpün belirtilmesi
WHERE slicer ile sorgu bağlamının (context) daraltılması
Birden çok eksende ölçü ve boyut üyelerinin yerleştirilmesi
NON EMPTY ile boş hücrelerin sonuçtan elenmesi
Eksen numaraları ve okunabilir sorgu düzeninin kurulması

Modül 4

Hiyerarşi Navigasyonu

Children ile bir üyenin alt seviyedeki çocuklarına erişim
Parent ile üst seviye üyeye çıkma ve bağlam değiştirme
Descendants ile belirli seviyeye kadar alt üyelerin getirilmesi
Members ile bir hiyerarşi veya seviyedeki tüm üyelerin alınması
PrevMember ve NextMember ile komşu üyeler arasında gezinme
CurrentMember ile aktif bağlamdaki üyenin referanslanması

Günün hedefiKatılımcılar hesaplanmış üyeler ve adlandırılmış kümeler oluşturur, kümeleri filtreler ve sıralar, zaman zekası fonksiyonlarıyla dönemsel analiz kurar.

Modül 1

Hesaplanmış Üyeler

WITH MEMBER ile sorgu kapsamında hesaplanmış ölçü tanımlama
Ölçüler arası oran, yüzde ve marj hesaplarının yazılması
FORMAT_STRING ile hesaplanmış değerin biçimlendirilmesi
IIF ve CASE ile koşullu hesaplanmış üye mantığı
Boş değer kontrolü için IsEmpty ve Coalesce kullanımı
Hesaplanmış üyelerin küpe kalıcı olarak eklenmesi arasındaki fark

Modül 2

Adlandırılmış Kümeler ve Sıralama

WITH SET ile yeniden kullanılabilir adlandırılmış küme tanımlama
Filter ile bir kümenin koşula göre süzülmesi
Order ile kümenin ölçüye göre artan veya azalan sıralanması
TopCount ve BottomCount ile en iyi veya en kötü N üyenin alınması
Rank ile üyelerin bir ölçüye göre sıralamadaki konumu
Head ve Tail ile kümenin baştan veya sondan dilimlenmesi

Modül 3

Zaman Zekası Fonksiyonları

Zaman boyutunun ve hiyerarşisinin MDX için yapılandırılması
ParallelPeriod ile önceki yıl aynı dönem karşılaştırması
YTD, QTD ve MTD ile yıl, çeyrek ve ay başından toplam hesaplama
PeriodsToDate ile belirli seviyeden bugüne kümülatif değer
OpeningPeriod ve ClosingPeriod ile dönem başı ve sonu değerleri
Büyüme oranı ve bir önceki döneme göre değişimin hesaplanması

Modül 4

Scope ve KPI Tanımları

SCOPE deyimiyle hücre hesaplamalarının hedeflenmesi (tabular/MDX)
KPI değeri, hedefi, durumu ve eğiliminin tanımlanması
Gösterge (status) için eşik ve renk mantığının kurulması
Hesaplama sırası (solve order) ve çakışmaların yönetilmesi
Performans için gereksiz crossjoin ve döngülerden kaçınma
MDX sorgularının Excel ve raporlama araçlarında kullanımı

Günün hedefiKatılımcılar veritabanı projesini SSDT'de yapılandırır, DacPac ile paketler, sürüm kontrolü ve migration script'leriyle CI/CD dağıtım hattı kurar.

Modül 1

SSDT Veritabanı Projesi

SSDT'de şemanın kod olarak (declarative) proje biçiminde tutulması
Mevcut veritabanının projeye tersine mühendislikle alınması
Tablo, view ve stored procedure nesnelerinin dosya olarak yönetimi
Build ile şemanın doğrulanması ve derleme hatalarının giderilmesi
Referans projeler ve veritabanı arası bağımlılık yönetimi
SQLCMD değişkenleriyle ortam farklarının parametrelendirilmesi

Modül 2

DacPac ve Şema Karşılaştırma

DacPac paketinin şemanın sürümlenmiş anlık görüntüsü olarak üretilmesi
SqlPackage ile DacPac'in hedef veritabanına publish edilmesi
Şema karşılaştırma (schema compare) ile fark raporunun çıkarılması
Fark script'inin gözden geçirilmesi ve riskli değişikliklerin denetimi
Drop ve veri kaybı korumalarının (block on data loss) ayarlanması
BACPAC ile şema ve verinin birlikte taşınması arasındaki fark

Modül 3

Sürüm Kontrolü ve Migration

Veritabanı şemasının Git deposunda sürümlenmesi
Durum tabanlı (state) ve geçiş tabanlı (migration) yaklaşım farkı
Flyway veya DbUp ile sıralı migration script'lerinin yönetimi
İdempotent ve geri alınabilir migration yazma ilkeleri
Referans (seed) verisinin dağıtım script'leriyle yönetilmesi
Değişiklik günlüğü ve sürüm numaralandırma stratejisi

Modül 4

CI/CD Dağıtım Hattı

Azure DevOps veya GitHub Actions ile build hattının kurulması
Her commit'te DacPac üretimi ve otomatik şema doğrulaması
Test, hazırlık ve canlı ortamlara aşamalı dağıtım (release)
Dağıtım öncesi ve sonrası script'lerin pipeline'a eklenmesi
Onay kapıları (approval gate) ve geri alma (rollback) stratejisi
Dağıtım geçmişinin ve başarısız sürümlerin izlenmesi

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Küp modeli

OLAP küp, boyut, hiyerarşi ve ölçü kavramlarını kavrar, çok boyutlu modelin mantığını anlarsınız.

✅

MDX SELECT

Tuple ve set ile eksen ve slicer kullanarak küplerden kesit alan MDX sorguları yazarsınız.

✅

Navigasyon

Children, Descendants ve CurrentMember ile hiyerarşiler üzerinde gezinerek esnek analizler kurarsınız.

✅

Hesaplanmış üye

WITH MEMBER ve named set ile oran, yüzde ve özel ölçüleri MDX içinde hesaplarsınız.

✅

Zaman zekası

ParallelPeriod, YTD ve PeriodsToDate ile dönemsel ve karşılaştırmalı analizleri uygularsınız.

✅

DacPac dağıtımı

SSDT projesini DacPac olarak paketler, SqlPackage ile hedef veritabanına güvenle yayınlarsınız.

✅

Sürüm ve migration

Şemayı Git'te sürümler, Flyway veya DbUp ile sıralı migration script'leri yönetirsiniz.

✅

CI/CD hattı

Azure DevOps ile build ve release hattı kurar, veritabanını ortamlar arası otomatik dağıtırsınız.

Kimler İçin Uygundur?

OLAP küplerinden rapor ve analiz üreten BI geliştiricileri
veri ambarı uzmanları
veritabanı değişikliklerini güvenle dağıtmak isteyen geliştiriciler
DevOps süreçlerini veriye taşıyan ekipler için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu MDX eğitimi kimler için uygundur?

OLAP küplerinden rapor ve analiz üreten BI geliştiricileri, veri ambarı uzmanları ve veritabanı değişikliklerini güvenle dağıtmak isteyen geliştiriciler için uygundur. Veri analizi ile DevOps süreçlerini bir arada öğrenmek isteyen ekiplere hitap eder.

MDX ile SQL arasındaki fark nedir?

SQL ilişkisel tabloları satır ve sütun olarak sorgular; MDX ise SQL Server Analysis Services'in çok boyutlu küplerini sorgular. MDX'te veri hücreler, boyutlar ve hiyerarşiler üzerinden ele alınır ve zaman zekası gibi analitik hesaplamalar doğrudan desteklenir. Eğitimde bu farkı örneklerle kavrarsınız.

Database deployment bölümünde hangi araçlar kullanılır?

Veritabanı dağıtımı için SSDT veritabanı projeleri, DacPac paketleri ve SqlPackage aracı kullanılır. Sürüm kontrolü için Git, migration için Flyway veya DbUp ve CI/CD hattı için Azure DevOps ya da GitHub Actions uygulamalı olarak ele alınır.

İki konu neden bir arada ele alınıyor?

MDX analitik veriyi sorgulamayı, database deployment ise bu veriyi üreten şemayı güvenle yönetmeyi sağlar. Veri odaklı ekipler hem küpten içgörü üretmeli hem de veritabanı değişikliklerini kontrollü dağıtabilmelidir; eğitim bu iki beceriyi tamamlayıcı biçimde sunar.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Program tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika eğitime katılımı ve değerlendirmedeki başarıyı belgeler; Microsoft'un resmi sınavına girmek isteyenler için sınav başvurusu ve ücreti ilgili kuruma aittir.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika