PostgreSQL Yönetim ve Geliştirme Eğitimi

Eğitim Hakkında

PostgreSQL'de geliştirme ve yönetimi birleştiren kapsamlı program

Bu eğitim, PostgreSQL'i hem geliştirme hem de yönetim tarafıyla kapsamlı biçimde ele alır. İleri SQL ve window fonksiyonları, PL/pgSQL ile saklı yordam ve trigger, index tasarımı ve sorgu optimizasyonu, jsonb ve array veri tipleri, mimari ve kurulum, rol ve yetki yönetimi, yapılandırma, yedekleme ve point-in-time recovery, streaming replication, izleme ve performans ayarı işlenir. Geliştirici ve yönetici konuları birbirini tamamlar; her modül gerçek senaryolarla gösterilir.

Süre ve Format

3 Gün. İlk gün ileri SQL, PL/pgSQL ve index; ikinci gün kurulum, roller, yapılandırma ve yedekleme; üçüncü gün replikasyon, izleme ve performans işlenir.

Seviye

Orta Seviye — PostgreSQL'i hem veritabanı geliştirme hem de yönetim tarafıyla kapsamlı öğrenmek isteyen geliştirici ve DBA'ler için

Öğrenme Metodu

Her konu psql ve pgAdmin üzerinde örnek veritabanıyla kod yazılarak, sorgular optimize edilerek ve yönetim görevleri uygulanarak işlenir.

Neden Bu Eğitim?

🔗Geliştirme ve Yönetim

PostgreSQL'i hem SQL/PL/pgSQL geliştirme hem de DBA yönetimi tarafıyla birlikte öğrenip iki dünyayı birleştirirsiniz.

⚡Performans Odaklı

Index tasarımı, EXPLAIN analizi ve parametre ayarıyla sorguları ve sunucuyu ölçülebilir biçimde hızlandırırsınız.

🛠️Üretim Yetkinliği

Yedekleme, PITR ve replikasyonla üretim ortamında veriyi koruyup sürekliliği sağlamayı öğrenirsiniz.

Anahtar Konular

postgresql yönetim eğitimipostgresql geliştirme eğitimipl/pgsql eğitimipostgresql dba kursupostgresql replikasyon eğitimipostgresql performans ayarıileri sql eğitimipostgresql index eğitimipostgresql yedekleme kursupostgresql administration

“Güçlü bir veritabanı, iyi yazılan sorgu ile iyi yönetilen sunucunun buluştuğu yerde doğar; PostgreSQL bu buluşmayı ödüllendirir.”

Ön Koşullar

Bu orta seviye eğitim için önerilen ön bilgiler

1

Temel SQL

SELECT, JOIN ve temel sorgulama konularına aşina olmak eğitim akışını kolaylaştırır.

2

PostgreSQL Deneyimi

PostgreSQL ile temel düzeyde çalışmış ve psql kullanmış olmak önerilir.

3

İşletim Sistemi

Linux komut satırı ve dosya sistemi kavramlarına temel aşinalık yönetim konularında yardımcı olur.

4

Çalışma Ortamı

Yerel veya Docker ile çalışan bir PostgreSQL kurulumuna erişim uygulamalar için gereklidir.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiİleri SQL ve window fonksiyonlarını kullanmak, PL/pgSQL ile saklı yordam ve trigger yazmak, index tasarımı ve EXPLAIN ile sorgu optimizasyonu yapabilmek.

Modül 1

İleri SQL ve Window Fonksiyonları

CTE (WITH) ve özyinelemeli sorgu yazımı
Window fonksiyonları: ROW_NUMBER, RANK, LAG, LEAD
PARTITION BY ve OVER ile analitik hesaplar
GROUPING SETS, ROLLUP ve CUBE ile toplama
jsonb veri tipi ile sorgulama ve operatörler
Array ve range veri tiplerinin kullanımı

Modül 2

PL/pgSQL ile Programlama

PL/pgSQL yapısı: DECLARE, BEGIN, END blokları
Fonksiyon ve saklı yordam (procedure) oluşturma
Değişkenler, koşullar (IF) ve döngüler (LOOP)
RETURNS TABLE ve sonuç kümesi döndürme
Hata yakalama: EXCEPTION ve RAISE kullanımı
Fonksiyon volatilite (IMMUTABLE/STABLE/VOLATILE) etiketleri

Modül 3

Trigger ve Veri Bütünlüğü

BEFORE ve AFTER trigger türleri ve kullanım alanı
Trigger fonksiyonu ile otomatik alan güncelleme
Denetim (audit) tablosu için trigger kurgusu
Kısıtlar: UNIQUE, CHECK, FOREIGN KEY ve ON DELETE
Generated column ve varsayılan değer ifadeleri
Trigger'ın performans ve bakım açısından riskleri

Modül 4

Index Tasarımı ve Optimizasyon

B-tree, GIN, GiST, BRIN index türlerinin seçimi
Composite, partial ve covering index tasarımı
EXPLAIN ANALYZE ile sorgu planının okunması
Index-only scan ve kullanılmayan index tespiti
jsonb ve full-text arama için GIN index
İstatistik (ANALYZE) ve plan kalitesinin iyileştirilmesi

Günün hedefiPostgreSQL mimarisini ve kurulumunu yönetmek, rol ve yetkiyle güvenliği sağlamak, sunucuyu yapılandırmak ve yedekleme ile point-in-time recovery uygulayabilmek.

Modül 1

Mimari, Kurulum ve Cluster

Postmaster, backend ve arka plan süreçleri
Shared buffers, WAL ve bellek mimarisi
Kurulum, initdb ve cluster yapısı
Data directory ve tablespace yerleşimi
Major sürüm yükseltme (pg_upgrade) yaklaşımı
Birden çok instance ve port yönetimi

Modül 2

Rol, Yetki ve Güvenlik

Rol, kullanıcı ve grup (role) hiyerarşisi
GRANT/REVOKE ile ayrıntılı yetkilendirme
Default privileges ve şema düzeyinde yetki
pg_hba.conf ile kimlik doğrulama kuralları
SSL/TLS ile şifreli bağlantının kurulması
Row-level security (RLS) ile satır bazlı erişim

Modül 3

Yapılandırma ve Bellek Ayarları

postgresql.conf ve temel parametre grupları
shared_buffers, work_mem ve maintenance_work_mem
effective_cache_size ve planlayıcı ayarları
Checkpoint ve WAL yapılandırması
Autovacuum parametrelerinin ayarlanması
Parametre değişiminde reload ve restart kararı

Modül 4

Yedekleme ve PITR

pg_dump ve pg_restore ile mantıksal yedek
pg_basebackup ile fiziksel yedek alma
WAL arşivleme (archive_command) yapılandırması
Point-in-time recovery senaryosunun uygulanması
Yedek saklama, şifreleme ve dış konum stratejisi
Kurtarma tatbikatı ve yedek doğrulaması

Günün hedefiStreaming replication ve HA mimarilerini kurmak, izleme ve metriklerle sistemi gözlemlemek, performans darboğazlarını tespit edip sunucu ve sorgu düzeyinde ayarlayabilmek.

Modül 1

Streaming Replication ve HA

Streaming replication ve WAL gönderiminin mantığı
Primary ve standby sunucu yapılandırması
Senkron ve asenkron replikasyon ayrımı
Hot standby ile okuma sorgularının çalıştırılması
Replika gecikmesinin (lag) izlenmesi
Patroni/repmgr ile otomatik failover'a giriş

Modül 2

Logical Replication ve Dağıtım

Logical replication ile tablo bazlı çoğaltma
Publication ve subscription kurulumu
Sürümler arası ve seçici veri replikasyonu
Logical ve physical replikasyonun karşılaştırılması
Partitioning ile büyük tabloların bölümlenmesi
Connection pooling (PgBouncer) ile ölçekleme

Modül 3

İzleme ve Gözlemleme

pg_stat_activity ve pg_stat_statements ile izleme
pg_stat_user_tables ve index kullanım istatistikleri
Log yapılandırması ve yavaş sorgu kaydı
Bağlantı, bellek ve disk metriklerinin takibi
Prometheus/Grafana ile metrik görselleştirme
Uyarı eşiklerinin ve olay takibinin kurgulanması

Modül 4

Performans Ayarı ve Bakım

Yavaş sorguların tespiti ve EXPLAIN ile analizi
Index ve sorgu düzeyinde iyileştirme uygulaması
Vacuum, bloat ve autovacuum ince ayarı
Bellek ve checkpoint parametrelerinin düzeltilmesi
Bağlantı sayısı ve pooling ile kaynak yönetimi
Düzenli bakım ve kapasite planlaması stratejisi

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

İleri SQL

CTE, window fonksiyonları ve jsonb ile karmaşık analitik sorguları rahatça yazabilirsiniz.

✅

PL/pgSQL

Saklı yordam, fonksiyon ve trigger yazarak iş mantığını veritabanı içinde uygulayabilirsiniz.

✅

Index ve Optimizasyon

Doğru index tasarımı ve EXPLAIN analiziyle sorguları ölçülebilir biçimde hızlandırırsınız.

✅

Kurulum ve Güvenlik

PostgreSQL'i kurup roller, GRANT ve RLS ile güvenli biçimde yapılandırabilirsiniz.

✅

Yapılandırma

Bellek, checkpoint ve autovacuum parametrelerini iş yükünüze göre ayarlayabilirsiniz.

✅

Yedekleme ve PITR

pg_dump, pg_basebackup ve WAL arşivleme ile point-in-time recovery uygulayabilirsiniz.

✅

Replikasyon

Streaming ve logical replication ile yüksek erişilebilirlik ve ölçekleme mimarileri kurarsınız.

✅

İzleme ve Performans

Metrik ve loglarla sistemi izleyip darboğazları tespit ederek performans ayarı yaparsınız.

Kimler İçin Uygundur?

Temel PostgreSQL bilen; hem veritabanı geliştirme hem de yönetim becerilerini derinleştirmek isteyen geliştiriciler
veritabanı yöneticileri
veri mühendisleri
full-stack mühendisler

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

Temel PostgreSQL bilen; hem geliştirme hem yönetim becerilerini derinleştirmek isteyen geliştiriciler, veritabanı yöneticileri ve veri mühendisleri için uygundur. Temel SQL ve psql deneyimi önerilir. Eğitim, geliştirici ve DBA konularını birlikte vererek PostgreSQL'de uçtan uca yetkinlik kazandırır.

Geliştirme ve yönetim nasıl dengeleniyor?

İlk gün ileri SQL, PL/pgSQL ve index gibi geliştirme konularına, ikinci gün kurulum, roller, yapılandırma ve yedekleme gibi yönetim konularına, üçüncü gün ise replikasyon, izleme ve performansa ayrılır. Böylece iki alan birbirini tamamlar ve katılımcı hem yazma hem işletme tarafında yetkinleşir.

Replikasyon ve HA konuları işleniyor mu?

Evet, streaming replication ile primary/standby kurulumu, senkron ve asenkron replikasyon, hot standby, logical replication ve Patroni/repmgr ile otomatik failover'a giriş işlenir. Replika gecikmesinin izlenmesi, connection pooling ve partitioning gibi ölçekleme konuları da kapsanır.

Eğitim sonunda sertifika veriliyor mu?

Programı tamamlayan katılımcılar Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası alır. Sertifika, PostgreSQL geliştirme ve yönetim yetkinliklerini belgeler. Eğitim yüz yüze veya online verilebilir ve kurumun veritabanı altyapısına ve ekibin geliştirici/DBA dengesine göre uyarlanabilir.

Bu eğitim yalnızca yönetim odaklı eğitimden farkı nedir?

Bu eğitim yönetimin yanında geliştirme tarafını da kapsar: ileri SQL, PL/pgSQL, trigger ve index tasarımı önemli yer tutar. Yalnızca yönetim odaklı hands-on eğitimler ise kurulum, yedekleme, replikasyon ve bakım gibi DBA görevlerine yoğunlaşır. Geliştirme becerisi de isteyenler için bu program daha kapsamlıdır.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika